Zamysłem postu jest skłonienie Was do refleksji “z czym/kim tak naprawdę polemizujemy?”. Słowo “polemizować” jest tutaj eufemizmem. Zastanawiałem się nad “dyskutować”, “atakować”, “spierać się”. Nie mniej pozostawię sobie trochę miejsca do ciekawych interpretacji

Na wstępie jeszcze dodam, że kolejny post Ocenianie innych podług swojej miary jest ściśle powiązany z tym postem.

Jak to jest więc z nami? Czy spieramy się z osobą czy też jej poglądami?
Z czym warto i jakie korzyści można osiągnąć gdy będziemy zwracać na to uwagę?

Wyodrębniam (dla celów tego postu) dwa rodzaje relacji:

1. Wyrażanie swoich poglądów, swojego zdania, swoich spostrzeżeń, opartych najczęściej o własne doświadczenia życiowe i obserwacje.
2. Wyrażanie pewnych i twardych sądów (wyroków), wiążących opinii, prawd oczywistych, przedstawianie “faktów”.

Ad 1. Jest to relacja typowa dla rozmów towarzyskich, rodzinnych, przyjacielskich a i obecnie dla forów i blogów internetowych. Zdarza się, że wytykamy niepoprawny sposób myślenia. Gdy więc dwie (lub więcej) osoby rozmawiają, wymieniają się poglądami w sposób jednoznaczny określając, że są to poglądy:

• “Sądzę, że wpływ na to zdarzenie ma…”
• “Wychodzę z założenia, że…”
• “Jestem zdania, że…”
• “Mam wrażenie, że…”
• “Podoba mi się / lubię…”

Są to poglądy, sposób postrzegania pewnych wydarzeń, zjawisk, rzeczy i osób w sposób subiektywny, w pełni zindywidualizowany… i nie koniecznie musi być taki jak nasz.

Wszelka więc próba atakowania osoby za “jej analizę przeżytych zdarzeń” mija się z celem i jest po prostu bezsensowna i nieefektywna. A dość często przydarza się nam użyć słów:

• “jesteś głupi…”
• “nie znasz się…”
• “dziwny jesteś…”
• “źle, mylisz się…”
• “nie masz racji…”

W efekcie atakujemy osobę za to kim jest i obrażamy jej system wartości i norm. Na ten system nie mamy większego wpływu oraz nie jest to dla tej osoby miłe… a w dodatku nie daje jej żadnych konkretnych wskazówek do zmiany siebie czy poglądów.

Ad 2. Dość powszechnym jest również (i sam również byłem tego przykładem), że wypowiadamy się na tematy na o których nie mamy pojęcia. Wyrażamy wiążące opinie i sądy, niedysponując odpowiednią wiedzą, staramy uchodzić się za specjalistów, choć nimi nie jesteśmy. Przez otoczenie zostajemy wtedy postrzegani jako “głupki”, “nieuki”, “niekompetentni” itp. Wykazujemy się niekompetencją, ignorancją lub niedbalstwem. Warto więc wcześniej sprawdzić czy to co mówimy jest zgodne z faktami lub zabezpieczać swoją wypowiedź przykładami z Ad 1: “Mam wrażenie…” itp.

Gbyśmy jednak mieli do czynienia z takim typem rozmówcy, to również niecelowe jest ocenianie tej osoby (a zdarza nam się tak). Ciekawym i dość efektywnym zabiegiem jest zasugerowanie tej osobie aby rozszerzyła swoją wiedze i obszar obserwacji, a wtedy z czystym sumieniem będzie mogła się wygłaszać prawdy.

Warto więc w obydwu przypadkach odnieść się do doświadczeń tej osoby. Osobiście staram się zrozumieć sposób rozumowania i poznać elementy, które zadecydowały o pewnym wyborze, o poglądzie. Możemy przecież zapytać:

• “Dlaczego tak uważasz?”
• “Co spowodowało, że masz taki i taki pogląd?”
• “Co sądzisz o tym, aby włączyć w Twoje rozważania taki czynnik?”
• “W oparciu o jaką wiedzę jesteś gotów wyrażać tak zobowiązujące opinie?”

Zapewniam Was, że uzyskamy lepszy skutek niż atakowanie. Jeśli nawet dopytując kogoś o tok rozumowania, o doświadczenia jakie wpłynęły na tak ukształtowany światopogląd danej osoby, uznamy, że wciąż się nie zgadzamy to nie pozostaje nam nic innego jak uznanie prawa drugiej osoby do takiego poglądu. Skoro my mamy prawo do pewnych poglądów, dlaczego czasem odbieramy je innym?

Dobrą praktyką jest podawanie argumentów, przedstawianie sposobów analizowania różnych doświadczeń życiowych czy też dostępnej wiedzy… lecz to druga osoba sama powinna przekonać się, odrzucić lub uznać pewien pogląd za taki, który jest z nią zgodny.

Warto zajrzeć też do postu Joanny Boj - “Komunikaty ja” i rozważania o pokojowej komunikacji.

Zapraszam serdecznie do dzielenia się swoimi spostrzeżeniami

——————
Powyższy post w całości jest moim sposobem postrzegania tego tematu. Wszelkie wskazówki, poruszone obszary są moim subiektywnym odczuciem, opartym na doświadczeniu i wiedzy jaką posiadłem

Tags: Komunikacja, ocena, rozmowa, Rozwój osobisty

Znasz kogoś, kto powinien przeczytać ten post? Podeślij link :)
Tuesday, June 10th, 2008 o 10:29 pm. Kategorie: Komunikacja, Rozwój osobisty.