Czy znasz swojÄ… rolÄ™ w tym przedstawieniu?

Kolejne z serii pytaÅ„ pt.: “Jak namieszać Wam w gÅ‚owie?” ;) Przyznam Wam siÄ™ jednak, że ja mam tylko wrażenie, że wiem która rola najbardziej do mnie pasuje, lecz wcale jeszcze jej nie odgrywam.

Gdyby nasze życie przyrównać do przedstawienia teatralnego to jaką rolę chcielibyście w tym przedstawieniu odegrać?

Dla uproszczenia wyróżnię pięć głównych ról:

    • scenarzysta - osoba, która pisze scenariusz naszego życia, ustala zasady i przebieg. To on decyduje jaka firma powstanie (co będzie wytwarzać, kogo musi zatrudniać itd.), stanowi prawo (politycy, radni, prezydenci, członkowie zarządu, dyrektor w szkole itd.)

    • reżyser - osoba, która wprowadza w życie myśl, wizję scenarzysty. To on wpływa na to jaką formę organizacyjną przyjmie firma, to on zatrudnia ludzi, najbardziej wpływa na kulturę organizacji, wydaje uchwały wykonawcze, tworzy program nauczania i dba o jego realizację (np. nauczyciel), jest starostą roku, przewodniczącym w klasie, który dba o grupę w ramach nakreślonych przez dziekana czy wychowawcę klasy.

    • aktor / aktorzy - to osoby, które sÄ… najbardziej widoczne, lubiÄ… gdy siÄ™ ich podziwia, niezależnie czy sÄ… pierwszo- czy drugo-planowi. Ich wkÅ‚ad w scenariusz przedstawienia jest raczej niewielki, bardzo czÄ™sto ich inwencja jest znikoma, a jeÅ›li jest to objawia siÄ™ tylko w wykonaniu. To osoby, które sÄ… uczniami piszÄ…cymi sprawdziany, politykami, którzy majÄ… być na gÅ‚osowaniu i wcisnąć “odpowiedni” guzik, to nauczyciel wykonujÄ…cy czyjÅ› program nauczania wedÅ‚ug wskazówek innej osoby, to pracownicy wykonujÄ…cy odtwórczÄ… pracÄ™, rzadziej dodajÄ…c coÅ› od siebie.

    • ekipa wspomagająca - to osoby, które nie klasyfikują się do żadnej z wyżej wymienionych grup. Te osoby nie mają wpływu na to co będzie się działo, jak, ani sami tego nie wykonują. Wykonują jedynie prośby/polecenia reżysera, rzadziej aktora, i ich zadaniem jest zadbać o to, aby aktorzy jak najlepiej wypełniali swoje zadanie. Ich wkład własny jest niewielki, ogranicza się raczej do drobnych zmian w dekoracji, w ubiorze dla aktora - musi jednak dbać o zachowanie myśli scenarzysty i poruszać się w ramach nakreślonych przez reżysera. To np. komitet rodzicielski, który wspiera imprezy szkole, aby ich dzieci się bawiły, to cały sztab sekretarek, pomocników mechaników, asystentów, charakteryzatorów; masażyści, fizjoterapeuci, mechanicy dla sportowców itd.

    • widz - najczęściej jest tylko widzem, może nagradzać oklaskami lecz nie wpÅ‚ywa znaczÄ…co na przebieg przedstawienia. Najmniej produktywnÄ… formÄ… widza jest bierny widz, siedzÄ…cy w kÄ…cie, którego nie widać. Najczęściej widz jest widzem w jednym przedstawieniu, a w innym w ekipie wspomagajÄ…cej - konsumenci wszelkiej komercji (seriali, nowych telefonów, ciuszków…), którzy tylko konsumujÄ…, a żeby na to zarobić sÄ… pracownikami odtwórczymi.

W tym miejscu poczynić powinienem ważną uwagę:
Każda rola jest istotna. Nie ma tutaj ważnych i ważniejszych. Każdy ma swoje zadanie, za które jest odpowiedzialny i które powinien wykonać najlepiej jak potrafi. Bez widza nie byłoby też przedstawienia.

“Każdy z wymienionych typów ma swoje cechy spoÅ‚ecznie wartoÅ›ciowe i swoje cechy spoÅ‚ecznie szkodliwe w okreÅ›lonych sytuacjach. Ludzie reprezentujÄ…cy każdy z wymienionych typów mogÄ… być dla spoÅ‚eczeÅ„stwa pożyteczni, jeÅ›li (…) znajdÄ… odpowiednie dla siebie miejsce w spoÅ‚eczeÅ„stwie.” (Józef Kossecki)

Cytat powyżej tak naprawdÄ™ wyjaÅ›nia całą sprawÄ™. Jest on wyjÄ™ty z książki “Tajniki sterowania ludźmi” Józefa Kosseckiego i dotyczy on innego podziaÅ‚u, lecz tutaj Å›wietnie pasuje. I o tym jest ten post - aby odnaleźć swojÄ… rolÄ™ w tym przedstawieniu i siÄ™ w niej realizować.

Kilka doświadczeń z mojego życia przemawia za tym, że nie każdy nadaje się czy też nie każdy dobrze się czuje będąc scenarzystą czy reżyserem, za to świetnie się sprawdza w roli aktora. Są też osoby, które wolą stać za kulisami i patrzeć na efekt swojej pracy pokazywanej przez aktorów. A są też osoby, które ani nie lubią podejmować decyzji o tym co i jak robić, nie chcą też przedstawiać wyników pracy, za to świetnie wykonują polecania i wspomagają tych, co to będą przestawiać wynik (aktorów) - tak się dzieje np. w sądach, gdzie prokuratorom czy sędziom pomaga sztab ludzi.

Również dzielenie na siłę może być bardzo mylÄ…ce - niektórzy z nas, a może i wiÄ™kszość, bÄ™dzie miaÅ‚a problem aby przypisać siÄ™ do konkretnej roli. Gdybym miaÅ‚ siebie okreÅ›lić to najlepiej siÄ™ czujÄ™ w byciu reżyserem, lecz równie dobrze sprawdzam siÄ™ bÄ™dÄ…c w ekipie wspomagajÄ…cej. JeÅ›li dane przedstawienie nie jest moje to przybieram formÄ™ widza… czÄ™sto w tym najgorszym nieaktywnym wydaniu :) Bycie aktorem, którego wszyscy podziwiajÄ…, raczej mi nie odpowiada.

Co z tym dalej zrobić?
Najlepiej, aby odnaleźć swojÄ… rolÄ™ i zacząć siÄ™ w niej realizować. ZdajÄ™ sobie sprawÄ™, że to nie takie proste, że bycie aktorem w kiczowatej produkcji jest czymÅ› zupeÅ‚nie innym niż w hollywoodzkiej i że nie bÄ™dÄ…c w odpowiedniej lidze możemy mieć problem z jednoznacznym okreÅ›leniem “Tak - ta rola mi odpowiada”. Dlatego warto próbować różnych ról, przy różnych przedstawieniach…
… i to nie gwarantuje, że siebie odnajdziecie. Sam od sierpnia zastanawiam siÄ™ ile w mojej roli aktora jest roli scenarzysty. Na siłę doszukujÄ™ siÄ™ obszarów na jakie ja jako aktor mogÄ™ wpÅ‚ywać, aby poczuć siÄ™ scenarzystÄ… - przyznam, że to nie do koÅ„ca przyjemne uczucie. StÄ…d też post, abym sam zaczÄ…Å‚ w peÅ‚ni realizować siÄ™ w odpowiedniej roli :)

PS: Nie ma czegoÅ› takiego jak kariera przez awansowanie, od ekipy wspomagajÄ…cej, przez aktora… niewielu reżyserów ma wÄ…tek aktorski w biografii, tak nie każdy z Was musi przechodzić przez wszystkie role aby w koÅ„cu odgrywać swojÄ…. Sprawdzenie siÄ™ jednak w każdej pozwoli wykluczyć te niepożądane i wyÅ‚onić te, w których siÄ™ sprawdzicie.

Å»yczÄ™ odnalezienia swoich ról… sobie również :)
Tradycyjnie zapraszam do dyskusji.

11 Responses to “Czy znasz swojÄ… rolÄ™ w tym przedstawieniu?”

  1. Bartek Popiel Says:

    Moim zdaniem najwiÄ™cej można wyciÄ…gnąć przechodzÄ…c przez każdÄ… z tych ról. To jest tak jak z partiami politycznymi: stajesz siÄ™ ich elektoratem bo…bo tak - bez wnikanie w programy innych. Tymczasem może siÄ™ okazać, że inne partie również majÄ… dużo do zaoferowania. To samo tyczy siÄ™ religii.

    Gdy czÅ‚owiek siÄ™ otworzy, zacznie myÅ›leć i wybierać to co uzna za sÅ‚uszne może siÄ™ to zÅ‚ożyć na bardzo ciekawÄ… osobowość. JednÄ… z osób, która łączyÅ‚a zachodni styl życia ( rolexy, ponad 80 Rolls-Royce’ów ) z życiem duchowym i medytacjÄ… byÅ‚ Osho.

    Osobiście najbardziej odpowiadają mi rolę scenarzysty i reżysera. Chociaż skoro nawet bunt jest w pewien sposób regulowany przez system tak naprawdę nie jestem pewien czy sam te role wybieram czy zostaję do niej przypisany ;)

    Pozdrawiam

  2. Orest Tabaka Says:

    Bartek: do tematu przechodzenia przez każdą rolę można podejść na trzy sposoby:

    1. Osoba, która przejdzie przez wszystkie role (patrząc przez pryzmat kariery zawodowej) lepiej zrozumie problemy ludzi, którymi kieruje, np. dyrektor oddziału, który przeszedł drogę praktykanta, pracownika (członka zespołu), menedżera. Zna więc problemy każdego szczebla i łatwiej będzie jej wprowadzać zmiany, które pracownicy zaakceptują.
    Reżyser z epizodem aktorskim będzie rozumiał problemy aktorów, z którymi będzie pracował itd.

    2. Podejście które opisałeś - poznawać różne rzeczy, wybierać to co najciekawsze i najlepsze dla nas, tworząc przy tym niepowtarzalną osobowość.

    3. Przechodząc przez szczeble, przez role, można zbytnio zakorzenić się w którejś z nich. Problem pojawi się wtedy, gdy reżyser, który był aktorem ma przeświadczenie, że pewnych emocji nie da się odegrać więc wytnie je z filmu - bo nie da się tego zagrać. Dyrektor, który zna dwa sposoby pozyskiwania klientów i ani nie podsunie nowego pomysłu podwładnym ani nie wykorzysta takiego pomysłu płynącego od podwładnych - może bać się zaryzykować. Jednym słowem można zamknąć się w schemacie, które działają używane przez pracowników najniższego szczebla, a które niesprawdzają się na szczeblu decyzyjnym.

    Co do tego czy rolÄ™ wybieramy sami czy jest nam przypisana… ja skÅ‚aniam siÄ™ ku temu, że wybieramy sami, nasze umiejÄ™tnoÅ›ci i predyspozycje decydujÄ… o tym, czy taka rola nam pasuje. A że wiÄ™kszość umiejÄ™tnoÅ›ci wyksztaÅ‚ca siÄ™ bardzo wczeÅ›nie (gdy mamy niewielkÄ… Å›wiadomość i możliwość wyboru) to może tutaj jest coÅ› z przeznaczenia ;)

    Pozdrawiam,
    Orest

  3. Bartek Popiel Says:

    “Problem pojawi siÄ™ wtedy, gdy reżyser, który byÅ‚ aktorem ma przeÅ›wiadczenie, że pewnych emocji nie da siÄ™ odegrać wiÄ™c wytnie je z filmu - bo nie da siÄ™ tego zagrać” - nie da siÄ™ zagrać w jego schemacie. Powinien siÄ™ cieszyć ,że w zespole ma takich co potrafiÄ… wszak mÄ…dry lider otacza siÄ™ mÄ…drzejszymi od siebie ;)

    “A że wiÄ™kszość umiejÄ™tnoÅ›ci wyksztaÅ‚ca siÄ™ bardzo wczeÅ›nie…”
    Później umiejętności nabywasz modelując swoje wzorce. Może to być konkretna osoba a może być nawet bohater literacki. Możesz to robić bardziej lub mniej świadomie. A, że mentorów warto mieć to oczywista oczywistość!

    Pozdrawiam :)

  4. Orest Tabaka Says:

    Dlatego jest problem, gdy to w jego schemacie siÄ™ nie da :)
    Stąd też tak jak napisałeś: mądry lider otacza się - i umie współpracować z - mądrzejszymi od siebie.

    W pewnym wieku mamy większą świadomość, która pozwala nam rozwijać się w wybranym przez siebie kierunku. Lecz jak wiele osób z tego korzysta? :)

    A mentor to i mnie by siÄ™ przydaÅ‚, bo za dużo ostatnio kombinujÄ™… mam jednak nadziejÄ™, że wyjdzie mi to na dobre :)

    Pozdrawiam,
    Orest

  5. » Rozpoznaj swój styl pracy i dopasuj sobie profesjÄ™… - Orest Tabaka Says:

    […] odpowiedzi “Jak pracować lepiej i być zadowolonym z życia?”. Nie dawno byÅ‚ post o odszukiwaniu swojej roli na tym Å›wiecie oraz o tym, że praca ma wpÅ‚yw na naszÄ… jakość życia. DziÅ› o sposobie pracowania. Te trzy […]

  6. Roksana Says:

    Teraz poraz pierwszy bede grala role po angielsku..wczesniej chodzilam do teatru do Polski i gralam po polsku, ale treaz muesze po angielsku;-)jestem przerazona jak to bedzie pa!!

  7. Orest Tabaka Says:

    Witaj Roksana na blogu! :)

    Post był troszkę o innym rodzaju odgrywania ról :)
    Powodzenia… poradzisz sobie :)

    Pozdrawiam radosnie,
    Orest

  8. Monika Góralska Says:

    Witaj Orest

    Gratulecje z powodu startu firmy i życzę powodzenia :-)

    Ze wszystkich tych ról najbliżej mi do reżysera trochę do scenarzysty, taki job, chociaż te role mają swoje minusy jak wszystko :-). Prowadząc firmę najlepiej być reżyserem lub scenarzystą. Jednak nie da się w życiu grać i pozostać sobą. W każdą role wkładamy siebie w różnym zakresie. Pozostanę sobą w każdej roli :-)

    pozdrawiam serdecznie
    Monika

  9. Orest Tabaka Says:

    Monika:
    Gratulacje z powodu firmy trochÄ™ nie pasujÄ…, bo firma do dnia dzisiejszego nie zrobiÅ‚a nic… jest sobie tylko na papierze :) PisaÅ‚em o tym w moim “coming-out”.

    Będąc właścicielem firmy i zarazem jej aktywnym zarządzającym jest się reżyserem i scenarzystą. Aktorami i ekipą wspomagającą są Twoi pracownicy :)
    I tu nawet nie chodzi, aby odgrywać jakieś role sprzeczne z sobą. Chciałem skłonić Was do zastanowienia się w jakich obszarach najlepiej się czujecie, jaką funkcję spełniać i pod tym kątem się rozwijać zawodowo.

    Pozdrawiam radośnie,
    Orest

  10. Monika Góralska Says:

    To ruszaj i działaj Orest :-) im wiecej osób wie o Tobie i Twojej firmie tym lepiej.

  11. Orest Tabaka Says:

    Monika:
    Å»eby ruszyć “komercyjnie” musiaÅ‚bym zrobić rzeczy, których robić bardzo nie chcÄ™: zacząć/nauczyć siÄ™ sprzedawać i podjąć zobowiÄ…zania. Podoba mi siÄ™ tak jak jest z jednym maÅ‚ym wyjÄ…tkiem, ale i na niego znajdÄ™ rozwiÄ…zanie :)

    Pozdrawiam radośnie,
    Orest

Pozostaw komentarz