Czy znasz swoj膮 rol臋 w tym przedstawieniu?
Tuesday, October 28th, 2008Kolejne z serii pyta艅 pt.: “Jak namiesza膰 Wam w g艂owie?”
Przyznam Wam si臋 jednak, 偶e ja mam tylko wra偶enie, 偶e wiem kt贸ra rola najbardziej do mnie pasuje, lecz wcale jeszcze jej nie odgrywam.
Gdyby nasze 偶ycie przyr贸wna膰 do przedstawienia teatralnego to jak膮 rol臋 chcieliby艣cie w tym przedstawieniu odegra膰?
Dla uproszczenia wyr贸偶ni臋 pi臋膰 g艂贸wnych r贸l:
-
鈥 scenarzysta - osoba, kt贸ra pisze scenariusz naszego 偶ycia, ustala zasady i przebieg. To on decyduje jaka firma powstanie (co b臋dzie wytwarza膰, kogo musi zatrudnia膰 itd.), stanowi prawo (politycy, radni, prezydenci, cz艂onkowie zarz膮du, dyrektor w szkole itd.)
鈥 re偶yser - osoba, kt贸ra wprowadza w 偶ycie my艣l, wizj臋 scenarzysty. To on wp艂ywa na to jak膮 form臋 organizacyjn膮 przyjmie firma, to on zatrudnia ludzi, najbardziej wp艂ywa na kultur臋 organizacji, wydaje uchwa艂y wykonawcze, tworzy program nauczania i dba o jego realizacj臋 (np. nauczyciel), jest starost膮 roku, przewodnicz膮cym w klasie, kt贸ry dba o grup臋 w ramach nakre艣lonych przez dziekana czy wychowawc臋 klasy.
鈥 aktor / aktorzy - to osoby, kt贸re s膮 najbardziej widoczne, lubi膮 gdy si臋 ich podziwia, niezale偶nie czy s膮 pierwszo- czy drugo-planowi. Ich wk艂ad w scenariusz przedstawienia jest raczej niewielki, bardzo cz臋sto ich inwencja jest znikoma, a je艣li jest to objawia si臋 tylko w wykonaniu. To osoby, kt贸re s膮 uczniami pisz膮cymi sprawdziany, politykami, kt贸rzy maj膮 by膰 na g艂osowaniu i wcisn膮膰 “odpowiedni” guzik, to nauczyciel wykonuj膮cy czyj艣 program nauczania wed艂ug wskaz贸wek innej osoby, to pracownicy wykonuj膮cy odtw贸rcz膮 prac臋, rzadziej dodaj膮c co艣 od siebie.
鈥 ekipa wspomagaj膮ca - to osoby, kt贸re nie klasyfikuj膮 si臋 do 偶adnej z wy偶ej wymienionych grup. Te osoby nie maj膮 wp艂ywu na to co b臋dzie si臋 dzia艂o, jak, ani sami tego nie wykonuj膮. Wykonuj膮 jedynie pro艣by/polecenia re偶ysera, rzadziej aktora, i ich zadaniem jest zadba膰 o to, aby aktorzy jak najlepiej wype艂niali swoje zadanie. Ich wk艂ad w艂asny jest niewielki, ogranicza si臋 raczej do drobnych zmian w dekoracji, w ubiorze dla aktora - musi jednak dba膰 o zachowanie my艣li scenarzysty i porusza膰 si臋 w ramach nakre艣lonych przez re偶ysera. To np. komitet rodzicielski, kt贸ry wspiera imprezy szkole, aby ich dzieci si臋 bawi艂y, to ca艂y sztab sekretarek, pomocnik贸w mechanik贸w, asystent贸w, charakteryzator贸w; masa偶y艣ci, fizjoterapeuci, mechanicy dla sportowc贸w itd.
鈥 widz - najcz臋艣ciej jest tylko widzem, mo偶e nagradza膰 oklaskami lecz nie wp艂ywa znacz膮co na przebieg przedstawienia. Najmniej produktywn膮 form膮 widza jest bierny widz, siedz膮cy w k膮cie, kt贸rego nie wida膰. Najcz臋艣ciej widz jest widzem w jednym przedstawieniu, a w innym w ekipie wspomagaj膮cej - konsumenci wszelkiej komercji (seriali, nowych telefon贸w, ciuszk贸w…), kt贸rzy tylko konsumuj膮, a 偶eby na to zarobi膰 s膮 pracownikami odtw贸rczymi.
W tym miejscu poczyni膰 powinienem wa偶n膮 uwag臋:
Ka偶da rola jest istotna. Nie ma tutaj wa偶nych i wa偶niejszych. Ka偶dy ma swoje zadanie, za kt贸re jest odpowiedzialny i kt贸re powinien wykona膰 najlepiej jak potrafi. Bez widza nie by艂oby te偶 przedstawienia.
“Ka偶dy z wymienionych typ贸w ma swoje cechy spo艂ecznie warto艣ciowe i swoje cechy spo艂ecznie szkodliwe w okre艣lonych sytuacjach. Ludzie reprezentuj膮cy ka偶dy z wymienionych typ贸w mog膮 by膰 dla spo艂ecze艅stwa po偶yteczni, je艣li (…) znajd膮 odpowiednie dla siebie miejsce w spo艂ecze艅stwie.” (J贸zef Kossecki)
Cytat powy偶ej tak naprawd臋 wyja艣nia ca艂膮 spraw臋. Jest on wyj臋ty z ksi膮偶ki “Tajniki sterowania lud藕mi” J贸zefa Kosseckiego i dotyczy on innego podzia艂u, lecz tutaj 艣wietnie pasuje. I o tym jest ten post - aby odnale藕膰 swoj膮 rol臋 w tym przedstawieniu i si臋 w niej realizowa膰.
Kilka do艣wiadcze艅 z mojego 偶ycia przemawia za tym, 偶e nie ka偶dy nadaje si臋 czy te偶 nie ka偶dy dobrze si臋 czuje b臋d膮c scenarzyst膮 czy re偶yserem, za to 艣wietnie si臋 sprawdza w roli aktora. S膮 te偶 osoby, kt贸re wol膮 sta膰 za kulisami i patrze膰 na efekt swojej pracy pokazywanej przez aktor贸w. A s膮 te偶 osoby, kt贸re ani nie lubi膮 podejmowa膰 decyzji o tym co i jak robi膰, nie chc膮 te偶 przedstawia膰 wynik贸w pracy, za to 艣wietnie wykonuj膮 polecania i wspomagaj膮 tych, co to b臋d膮 przestawia膰 wynik (aktor贸w) - tak si臋 dzieje np. w s膮dach, gdzie prokuratorom czy s臋dziom pomaga sztab ludzi.
R贸wnie偶 dzielenie na si艂臋 mo偶e by膰 bardzo myl膮ce - niekt贸rzy z nas, a mo偶e i wi臋kszo艣膰, b臋dzie mia艂a problem aby przypisa膰 si臋 do konkretnej roli. Gdybym mia艂 siebie okre艣li膰 to najlepiej si臋 czuj臋 w byciu re偶yserem, lecz r贸wnie dobrze sprawdzam si臋 b臋d膮c w ekipie wspomagaj膮cej. Je艣li dane przedstawienie nie jest moje to przybieram form臋 widza… cz臋sto w tym najgorszym nieaktywnym wydaniu
Bycie aktorem, kt贸rego wszyscy podziwiaj膮, raczej mi nie odpowiada.
Co z tym dalej zrobi膰?
Najlepiej, aby odnale藕膰 swoj膮 rol臋 i zacz膮膰 si臋 w niej realizowa膰. Zdaj臋 sobie spraw臋, 偶e to nie takie proste, 偶e bycie aktorem w kiczowatej produkcji jest czym艣 zupe艂nie innym ni偶 w hollywoodzkiej i 偶e nie b臋d膮c w odpowiedniej lidze mo偶emy mie膰 problem z jednoznacznym okre艣leniem “Tak - ta rola mi odpowiada”. Dlatego warto pr贸bowa膰 r贸偶nych r贸l, przy r贸偶nych przedstawieniach…
… i to nie gwarantuje, 偶e siebie odnajdziecie. Sam od sierpnia zastanawiam si臋 ile w mojej roli aktora jest roli scenarzysty. Na si艂臋 doszukuj臋 si臋 obszar贸w na jakie ja jako aktor mog臋 wp艂ywa膰, aby poczu膰 si臋 scenarzyst膮 - przyznam, 偶e to nie do ko艅ca przyjemne uczucie. St膮d te偶 post, abym sam zacz膮艂 w pe艂ni realizowa膰 si臋 w odpowiedniej roli
PS: Nie ma czego艣 takiego jak kariera przez awansowanie, od ekipy wspomagaj膮cej, przez aktora… niewielu re偶yser贸w ma w膮tek aktorski w biografii, tak nie ka偶dy z Was musi przechodzi膰 przez wszystkie role aby w ko艅cu odgrywa膰 swoj膮. Sprawdzenie si臋 jednak w ka偶dej pozwoli wykluczy膰 te niepo偶膮dane i wy艂oni膰 te, w kt贸rych si臋 sprawdzicie.
呕ycz臋 odnalezienia swoich r贸l… sobie r贸wnie偶 ![]()
Tradycyjnie zapraszam do dyskusji.

W rozdaniu przedstawionym na zdj臋ciu wiemy, 偶e nasz przeciwnik ma co najmniej dwie pary - mocne karty. Mo偶e mie膰 te偶 “fulla” je艣li zas艂oni臋t膮 kart膮 b臋dzie Walet lub “dziewi膮tka”. Nasze karty b臋d膮 albo lepsze (gdy b臋dzie to dama鈾) albo nic nie warte (gdy inna ni偶 dama鈾). W 偶yciu tak jest, 偶e nie zawsze wiemy co ma nasz przeciwnik w zanadrzu. Jednak 偶ycie troszk臋 r贸偶ni si臋 od pokera - my te偶 nie do ko艅ca wiemy co mamy.
